|
Táhirih-lezing 2003
KWALITEIT VAN LEVEN door professor Henk Barendregt De jaarlijkse Táhirih-lezing werd dit jaar gehouden door professor Henk Barendregt, ruim een maand na zijn lauwering met de Spinoza prijs, de meest prestigieuze Nederlandse wetenschapsprijs. Professor Barendregt is internationaal bekend door zijn werk op het gebied van de logica. Als boeddhist heeft hij Zen meditatie gestudeerd bij Kobun Chino Roshi (1938-2002) in California, en sinds 1977 Vipassana meditatie bij de Most Venerable Phra Mettavihari in Amsterdam. Zijn belangstelling voor de logica en meditatie komen samen in een aantal artikelen van zijn hand over bewustzijn, mystiek en de geest, waaronder "The ancient theory of mind" in Formal Aspects of Computing (2002) en "Mysticism and Beyond" in The Eastern Buddhist (1996). Henk Barendregt is Hoogleraar in de Grondslagen van de Wiskunde en Informatica aan de Katholieke Universiteit in Nijmegen. Tijdens de Táhirih-lezing gaf hij zijn visie over religie en wetenschap en wil hij er met de aanwezigen van gedachten over gewisseled. Mensen zijn vaak als lagere apen... Voor een goede kwaliteit van leven hebben we enkele basisvoorzieningen nodig (voedsel, beschutting en medische verzorging) maar daarnaast de juiste geestelijke instelling. Lagere apen laten zich in Afrika vangen door een banaan die in een rond gat in een holle boom is gelegd. Het gat is groot genoeg voor een aap om zijn hand daarin te steken, maar te klein om een hand die een banaan vasthoudt eruit te laten. Welnu, wanneer een aap de banaan gepakt heeft, dan is zijn verlangen ernaar zo groot, dat hij zijn hand gewoonweg niet open kan doen, ook al komen er mensen aan met een kooi waarvan de aap goed weet dat ze hem gevangen gaan nemen. Mensen zijn vaak als lagere apen, hetgeen verstrekkende gevolgen heeft. Maar zij hebben ook het vermogen om zich tot het niveau te verheffen, waarin ze wel kunnen loslaten. Dit kan op verschillende manieren bereikt worden. Professor Barendregt is ingegaan op het menselijk bewustzijn en het zuiveren van de geest, en op de rol van persoonlijke verantwoordelijkheid op individueel en maatschappelijk niveau in deze roerige wereld. Hierbij heeft hij tevens de rol van de religies besproken, en een poging gewaagd de verschillen tussen de theïstische en non-theïstische versies te overbruggen. Download hier de gebruikte slides tijdens de lezing en hier een engelstalig artikel van dezelfde strekking als de lezing. |